ประวัติและความสำคัญ
ที่มา: สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ ทรงโปรดให้สร้างขึ้น เพื่อเป็นพระพุทธปฏิมาบูชาส่วนพระองค์ และสำหรับพระราชทานเจ้านายหรือข้าราชบริพารชั้นผู้ใหญ่
การสร้าง: ช่างสิบหมู่ (ช่างหลวง) เป็นผู้สร้าง มีลักษณะเด
พระพุทธลักษณะ: เป็นพระไภษัชยคุรุพุทธเจ้า (ปางหมอยา) พระหัตถ์ซ้ายถือหม้อน้ำมนต์ พระหัตถ์ขวาถือผลสมอ หรือบาตรน้ำมนต์ บรรจุเม็ดกริ่งไว้ภายใน
เนื้อหา: เนื้อนวโลหะเก้าชนิด “ผิวกลับดำ” (ขัดข้างในเป็นสีจำปาเทศ หรือสีทองแดง)
พุทธคุณ: โดดเด่นด้านการรักษาโรค ปัดเป่าสิ่งชั่วร้าย และความเจริญรุ่งเรือง
ข้อควรทราบ
หาชมยาก: พระแท้มีจำนวนน้อยมากและมีราคาเช่าหาในปัจจุบันสูงหลักล้านจนถึงหลายสิบล้านบาท
จุดสังเกต: การดูพระกริ่งปวเรศเป็นวิชาขั้นสูง ต้องใช้ความเชี่ยวชาญเนื่องจากมีของปลอมเลียนแบบจำนวนมาก
ประวัติการสร้าง: มีการจัดสร้างหลายครั้งในสมัยที่สมเด็จฯ กรมพระยาปวเรศฯ ยังทรงดำรงตำแหน่งอยู่